“Czarny Interes”

Recenzja po premierze

16 września 2021

Oferta polskiego kina w zakresie produkcji pełnometrażowej filmów fabularnych a jednoczesnie przygotowanych rękami amatorów jest bardzo niewielka. Najbardziej prominentnym przykładem sukcesu na tym polu może poszczycić się Marek Piwowski którego film “Przepraszam czy tu bija” zapełnił kinowe sale w 1976 roku a sam reżyser otrzymał za niego Nagrodę Główną na Festiwalu Filmów Polskich w Gdańsku. W filmie Piwowskiego nie występują właściwie aktorzy zawodowi. Główne rolę powierzono w nim Jerzemu Kulejowi i Janowi Szczepańskiemu a ci znani byli raczej z wystąpień na ringu bokserskim niż filmowym planie. Kanwą scenariusza były wtedy realia warszawskiego świata przestępczego, skok na dom towarowy i mroczne relacje milicyjnych detektywów ze światem przestępczym. Choć powierzenie główych ról filmu amatorom było doskonałym na ówczesne czasy chwytem reklamowym sam Piwowski był już zawodowym reżyserem, absolwentem łódzkiej szkoły filmowej.

Jarosław Jack Malik

“Czarny Interes” to produkcja pełnometrażowa stworzona w pełni rękami amatorów. To prawda, ale tylko z formalnego punktu widzenia o czym za chwilę. Film jest zaskakująco efektownym połączenie akcji, dramatu i dokumentu w jednym wydaniu. Premiera odbyła się w piątek, 10 września w warszawskimkinie Wisłą.


Film kręciliśmy z pasji i wyłącznie w soboty, poza godzinami pracy – powie po premierze reżyser i zarazem autor scenariusza. Sam scenariusz nie jest najmocniejszą strona filmu ale wspomniany wcześniej film Piwowskiego był równie mało przekonujący pod tym względem. Akcja “Czarnego Interesu” dzieje się współcześnie, jest rok 2020, tak zwany lockdown, maseczki covidowe, “strajki kobiet” i przepychanki na ulicach są tłem tej raczej nieoczekiwanej oferty filmowej. A warto się jej przyjrzeć z kilku powodów.


Dawid, to otoczony ciepłem rodzinnym zawodowy informatyk budujący dom. Sprawia wrażenie człowieka sukcesu który z żona i dwójka dzieci snują niebanalne plany rodzinne. Z początku imponuje dobrotliwą twarzą i przyjaznym uśmiechem. Tu, wszytko z pozoru ma się normalnie a młody człowiek jest z pewnością dobrze uzbrojony w zawód, który w dzisiejszym świecie gwarantuje sukces. Po drugiej stronie spektrum bohaterów filmu jest Bogdan. To niegdyś polski komandos mogący poszczycić się udziałem w wojnie na Bałkanach. To za ten udział zapłaci w przyszłości wysoką cenę. Dziś, jest raczej typem wykolejonego i zrujnowanego własną przeszłością człowieka. Niegdyś dumnego porucznika, dziś taksówkarza pijącego z butelki w lokalnym parku.


Autor scenariusza i reżyser, Tomasz Malara bo o nim tu mowa, potrafi w zręczny sposób połączyć życiorysy tych dwóch i zajrzeć do wnętrza bohaterów. Tu czekają na widza pierwsze niespodzianki. Oferta pierwszych scen filmu jest raczej trywialna. Mamy do czynienia z ludźmi na pozór nie wyróżniającymi się z tłumu. Jedynym elementem oczywistej nienormalności sytuacji jest lockdown który pośrednio sprawia, że drogi bohaterów krzyżują się nieoczekiwanie. Tymczasem Malara skutecznie buduje akcje i podnosi napięcie. Z pomocą przychodzi mu 22-letni Jan Śmiałek, autor muzyki do filmu. Amator jak wszyscy zaangazowani w jego produkcje, jest w gruncie rzeczy zawodowcem z doskonałym warsztatem pomimo bardzo młodego wieku. Ten chłopak już wkrótce znajdzie pracę w Hollywood jak niegdyś Komeda który za Polanskim odnalazł się doskonale w centrum światowego biznesu filmowego tworząc muzykę do filmów tego ostatniego. Dziś muzyka Śmiałka jest katalizatorem i spoiwem akcji “Czarnego Interesu” a zarazem jednym z niepodważalnych walorów filmu Malary. Nie jest jasne skąd ten ostatni wynalazł autora muzyki ale wybór reżysera jest świadectwem, że Malara nie jest amatorem na którego próbował się kreować po premierze filmu.


W czasie gdy Bogdan próbuje zalać wódką wspomnienia z przeszłości, Dawid przegląda Internet wpadając na pomysł uprowadzenia małego chłopca by zarobić pieniądze na budowę domu. Wybór pada na syna jednego z ministrów rządowych. Wybór nietrafny jak się okazuje ale w filmie widz zaskakiwany będzie jeszcze kilkakrotnie. Ścieżkiżyciowe bohaterów zbiegają się na neutralnym gruncie, gdy taksówkarz zabiera z ulicy Dawida z uprowadzonym chłopcem. Akcja filmu przenosi widza w świat niezrozumiałych wyborów i motywacji bohaterów. Tu właśnie i po raz pierwszy, Malara prowokuje widza własną optyką widzenia tychże. Pytanie, czy rzeczywiście uprowadzenie chłopca to najlepszą recepta na sukces skądinąd dobrego informatyka? Słabość scenariusza kompensuje jednak narracja filmu. Bogdan, którego prawdopodobnie wychowywała ulica ma instynkt, że coś jest “na rzeczy”. Otrzymuje też ofertę której nie może odmówić. Ta, pochodzi wprost ze świata przestępczego. Telefon od gangstera z informacją o uprowadzonym dziecku i oferta pół miliona nagrody za dostarczenie chłopca oraz głowę sprawcy jest zbyt atrakcyjna by taksówkarz potrafił się jej oprzeć. Widz zdobywa tez kluczową informację pomocną w budowie rysu charakterologicznego bohatera. Chodzi oczywiście o powiązania Bogdana ze światem przestępczym i odgrywania aktywnej w nim roli ze względu na własną przeszłość. Rolę gangstera odgrywa sam reżyser filmu. Bardzo przekonywująco – dodadzą Ci ktorzy znają jakze odmienną, prawdziwą powierzchowność samego aktora. Państwo marnuje potencjał takich jak wy, dlatego ktoś musi o was zadbać – oznajmia gangster składający ofertę. Pytanie czy Bogdan jest tak wykolejonym jak portretują go wcześniejsze sceny filmu nasuwa się widzowi bardzo szybko. Widać że reżyser filmu ponownie prowokuje widza do szerszej refleksji niż tylko biernego odbioru a całość jest sprawnie przygotowana przez Malaręuż wcześniej.


Na uwagę zasługuje w tym miejscu coś bardzo symptomatycznego co stanowi także o wartości filmu. Zauważmy, że w tle decyzji Bogdana o przyjęciu zlecenia jest oczywiście nałóg którego jest ofiarą ale także wszechobecny lockdown z powodu covid. W swojej narracji reżyserowi filmu udało się ominąć pułapkę przedwczesnej diagnozy. Takiej oto, że to lockdown jest i pozostanie głównym sprawcą niepowodzeń dla wielu wspołczesnej Polski. Chwała mu za to bo w przypadku młodych nieudaczników dobrze obecnych szczególnie po lewej stronie politycznego spectrum na świecie, lockdown i wychowanie bezstresowe którego byli obiektem to mieszanka wybuchowa o której efektach z pewnością usłyszymy.


Na uwage zasługują w filmie także inne osoby, na przyklad Maria, córka Bogdana i jej chłopak Misiek. Ta pierwsza czuje empatię dla ojca i domyśla się że ten potrzebuje pomocy. Powierzchowna i niezdolna do jej zaoferowania Maria, w której rolę wcieliła się bardzo naturalnie grająca Julia Żółek, przynosi w zamian swoje własne problemy. Gdy oświadcza ojcu że jest z Miśkiem w ciąży a ten nie chce dziecka i namawia do aborcji, poznajemy Bogdana jako całkiem wrażliwego człowieka. Punktuje Miska w rozmowie oferując mu pomoc której ten nie odważy się odmówić. Od tego momentu film nabiera większego tempa a fabuła daje się dość dobrze przewidzieć. Wydarzenia toczą się szybko a towarzyszy im, jak wszedzie, doskonała muzyka Jana Śmiałka.


Email

kontakt@gruszka.com


Telefon

+48 512 239 167


Email

kontakt@gruszka.com


Telefon

+48 512 239 167


Zastrzeżenie Dotyczące Strony Internetowej

Informacje zawarte na tej stronie służą wyłącznie do ogólnych celów informacyjnych. Informacje są dostarczane przez Grupę Medialną Gruszka i chociaż dokładamy wszelkich starań, aby informacje były aktualne i prawidłowe, nie składamy żadnych oświadczeń ani gwarancji, wyraźnych ani dorozumianych, co do kompletności, dokładności, rzetelności, przydatności lub dostępności w odniesieniu do strony internetowej lub informacji, produktów, usług lub powiązanej grafiki zawartej na stronie internetowej w dowolnym celu. W związku z tym polegasz na takich informacjach wyłącznie na własne ryzyko.

W żadnym wypadku nie będziemy ponosić odpowiedzialności za jakiekolwiek straty lub szkody, w tym między innymi za straty lub szkody pośrednie lub wtórne lub jakiekolwiek straty lub szkody wynikające z utraty danych lub zysków wynikających z lub w związku z korzystaniem z tej witryny .

Za pośrednictwem tej witryny możesz otworzyć linki do innych witryn, które nie są pod kontrolą Grupy Medialnej Gruszka. Nie mamy kontroli nad charakterem, treścią i dostępnością tych witryn. Umieszczenie jakichkolwiek linków nie musi oznaczać rekomendacji ani poparcia wyrażanych w nich poglądów.

Dokładamy wszelkich starań, aby strona internetowa działała sprawnie. Jednakże Grupa Medialna Gruszka nie ponosi odpowiedzialności i nie będzie ponosić odpowiedzialności za czasową niedostępność serwisu z powodu problemów technicznych.

Zastrzeżenie Dotyczące Strony Internetowej

Informacje zawarte na tej stronie służą wyłącznie do ogólnych celów informacyjnych. Informacje są dostarczane przez Grupę Medialną Gruszka i chociaż dokładamy wszelkich starań, aby informacje były aktualne i prawidłowe, nie składamy żadnych oświadczeń ani gwarancji, wyraźnych ani dorozumianych, co do kompletności, dokładności, rzetelności, przydatności lub dostępności w odniesieniu do strony internetowej lub informacji, produktów, usług lub powiązanej grafiki zawartej na stronie internetowej w dowolnym celu. W związku z tym polegasz na takich informacjach wyłącznie na własne ryzyko.

W żadnym wypadku nie będziemy ponosić odpowiedzialności za jakiekolwiek straty lub szkody, w tym między innymi za straty lub szkody pośrednie lub wtórne lub jakiekolwiek straty lub szkody wynikające z utraty danych lub zysków wynikających z lub w związku z korzystaniem z tej witryny .

Za pośrednictwem tej witryny możesz otworzyć linki do innych witryn, które nie są pod kontrolą Grupy Medialnej Gruszka. Nie mamy kontroli nad charakterem, treścią i dostępnością tych witryn. Umieszczenie jakichkolwiek linków nie musi oznaczać rekomendacji ani poparcia wyrażanych w nich poglądów.

Dokładamy wszelkich starań, aby strona internetowa działała sprawnie. Jednakże Grupa Medialna Gruszka nie ponosi odpowiedzialności i nie będzie ponosić odpowiedzialności za czasową niedostępność serwisu z powodu problemów technicznych.

Zastrzeżenie Dotyczące Strony Internetowej

Informacje zawarte na tej stronie służą wyłącznie do ogólnych celów informacyjnych. Informacje są dostarczane przez Grupę Medialną Gruszka i chociaż dokładamy wszelkich starań, aby informacje były aktualne i prawidłowe, nie składamy żadnych oświadczeń ani gwarancji, wyraźnych ani dorozumianych, co do kompletności, dokładności, rzetelności, przydatności lub dostępności w odniesieniu do strony internetowej lub informacji, produktów, usług lub powiązanej grafiki zawartej na stronie internetowej w dowolnym celu. W związku z tym polegasz na takich informacjach wyłącznie na własne ryzyko.

W żadnym wypadku nie będziemy ponosić odpowiedzialności za jakiekolwiek straty lub szkody, w tym między innymi za straty lub szkody pośrednie lub wtórne lub jakiekolwiek straty lub szkody wynikające z utraty danych lub zysków wynikających z lub w związku z korzystaniem z tej witryny .

Za pośrednictwem tej witryny możesz otworzyć linki do innych witryn, które nie są pod kontrolą Grupy Medialnej Gruszka. Nie mamy kontroli nad charakterem, treścią i dostępnością tych witryn. Umieszczenie jakichkolwiek linków nie musi oznaczać rekomendacji ani poparcia wyrażanych w nich poglądów.

Dokładamy wszelkich starań, aby strona internetowa działała sprawnie. Jednakże Grupa Medialna Gruszka nie ponosi odpowiedzialności i nie będzie ponosić odpowiedzialności za czasową niedostępność serwisu z powodu problemów technicznych.

Zastrzeżenie Dotyczące Strony Internetowej

Informacje zawarte na tej stronie służą wyłącznie do ogólnych celów informacyjnych. Informacje są dostarczane przez Grupę Medialną Gruszka i chociaż dokładamy wszelkich starań, aby informacje były aktualne i prawidłowe, nie składamy żadnych oświadczeń ani gwarancji, wyraźnych ani dorozumianych, co do kompletności, dokładności, rzetelności, przydatności lub dostępności w odniesieniu do strony internetowej lub informacji, produktów, usług lub powiązanej grafiki zawartej na stronie internetowej w dowolnym celu. W związku z tym polegasz na takich informacjach wyłącznie na własne ryzyko.

W żadnym wypadku nie będziemy ponosić odpowiedzialności za jakiekolwiek straty lub szkody, w tym między innymi za straty lub szkody pośrednie lub wtórne lub jakiekolwiek straty lub szkody wynikające z utraty danych lub zysków wynikających z lub w związku z korzystaniem z tej witryny .

Za pośrednictwem tej witryny możesz otworzyć linki do innych witryn, które nie są pod kontrolą Grupy Medialnej Gruszka. Nie mamy kontroli nad charakterem, treścią i dostępnością tych witryn. Umieszczenie jakichkolwiek linków nie musi oznaczać rekomendacji ani poparcia wyrażanych w nich poglądów.

Dokładamy wszelkich starań, aby strona internetowa działała sprawnie. Jednakże Grupa Medialna Gruszka nie ponosi odpowiedzialności i nie będzie ponosić odpowiedzialności za czasową niedostępność serwisu z powodu problemów technicznych.