Sztuka przewidywania

“W tej chwili oczywiste jest, że bez wsparcia amerykańskiego Europa jest prawie bezbronna. Nie zmienia to faktu, że w perspektywie kilku lat skala amerykańskiej obecności militarnej w Europie się zmniejszy” – przewiduje Robert Kuraszkiewicz w “Świecie w cieniu wojny”. “Albo Europa się uzbroi, albo bezbronną pozostanie. Francja i Niemcy ogłosiły ambitne plany zwiększające wydatki zbrojeniowe i powinniśmy im kibicować. Oczywiście w pierwszej kolejności Polska powinna wdrażać i wdraża własne plany budowy sił zbrojnych. Znaczenie twardej siły w prawdziwej polityce wraca. Musimy sobie jednak zdawać sprawę z tego, że jeszcze bardzo długo nie będziemy mieli takiego potencjału jak Niemcy. A z tego właśnie wynika wartość sojusznicza – nie zaś z tego, czy kogoś lubi się mniej, czy bardziej. Polska ma wartość dla Amerykanów jako hub logistyczny, a w przyszłości będzie miała wartość jako sojusznik, który powinien mieć większy wpływ na decyzje podejmowane w Europie. Mamy dzisiaj otwarte okienko możliwości, ale musimy je wykorzystać w pierwszej kolejności do budowy swojej pozycji w Europie” [1]. Jaka ma być polska odpowiedź na zmieniającą się skokowo rzeczywistość? “Powinniśmy być w pierwszym szeregu państw budujących Europę bez Rosji, ale niedobrze, byśmy wychodzili przed szereg” [2]. W wariancie optymistycznym Polska powinna uczestniczyć aktywnie w budowie relacji Ukrainy z Europą. W pesymistycznym zaś – będą one uzgadniane ponad naszymi głowami.

 

Zarazem Kuraszkiewicz wykazuje, że wojnie dla nas najważniejszej, bo bliskiej granic, tej, z której uchodźców gościnnie przyjmujemy, nie da się przypisać statusu wyłącznego kształtowania zmiany oblicza świata. Składają się na to również proces przemian związanych z energetyką i tworzenia się nowych silnych bloków regionalnych budujących – lub burzących – kolejną fazę porządku globalnego w miejsce dawnej żelaznej kurtyny i domniemanego “końca historii” ogłaszanego przez Francisa Fukuyamę po pięknym choć nietrwałym zwycięstwie Zachodu w zimnej wojnie. Ale też Kuraszkiewicz – dawny prezes Banku Pocztowego, odwołujący się do myśli narodowo-demokratycznej, a za mistrzów swoich uznający mec. Wiesława Chrzanowskiego i Aleksandra Halla – z pokolenia wielkiej zmiany 1988-89, na którą zapracował sam jako działacz antykomunistycznych organizacji młodzieżowych, skutecznie przekonuje nas, że zanim kreśli się nowe mapy świata, warto najpierw policzyć głowice.  I spojrzeć na ceny ropy…