Cóż tam, panie, w polityce?

Ponad sto lat temu Stanisław Wyspiański napisał Wesele. I oto w jednej z najbardziej znanych scen Czepiec pyta Dziennikarza: „Cóż tam, panie, w polityce? Chińczyki trzymają się mocno!?”. Wtedy było to jeszcze pytanie trochę prowincjonalne, trochę ironiczne, trochę podszyte chłopską ciekawością świata. Bronowice chciały wiedzieć, co dzieje się daleko, poza granicami galicyjskiej biedy i polskiego marazmu.

Dzisiaj to zdanie brzmi niemal proroczo.

Bo oto minęło sto lat i odpowiedź na pytanie o „Chińczyków” przestała być literacką anegdotą. Stała się jednym z najważniejszych pytań współczesności. Już nie tylko chłopi spod Krakowa, ale cały świat codziennie budzi się i sprawdza, co wydarzyło się w Pekinie, Szanghaju albo Shenzhen. Czy chińskie fabryki pracują? Czy chińskie porty stoją? Czy chińskie czipy wyjadą? Czy chińska gospodarka zwalnia, czy przyspiesza? Czy Tajwan znów stał się punktem zapalnym świata?

Wyspiański pewnie sam nie przypuszczał, że jego ironiczny dialog stanie się po wieku geopolitycznym symbolem epoki.

Dziś „Chińczyki trzymają się mocno” to nie jest już żart. To opis rzeczywistości.

Wystarczyło kilka miesięcy pandemii, by cały Zachód odkrył ze zdumieniem, że nie produkuje już prawie niczego sam. Maseczki, leki, elektronika, części samochodowe, komputery, telefony, baterie, a nawet zwykłe zabawki. Wszystko prowadziło do jednego miejsca świata. Do Chin. Europa i Ameryka przez lata żyły w przekonaniu, że są centrum cywilizacji, podczas gdy po cichu oddawały produkcję, technologie i handel państwu, które myśli kategoriami nie jednej kadencji, ale całych pokoleń.