V Kolumna korupcji

Wiarygodne dane mówią o 350-400 tys beneficjentów afery wizowej. Pełna stawka za transport przez Polskę do Ameryki wypłacana spryciarzom z indyjskiej firmy przez ich rodaków sięgać miała nawet 40 tys dolarów ale niewielu korzystało z takiego full service a kierunków było więcej, w tym afrykański (poza Nigerią również Kenia. gdzie placówka polska obsługiwała też petentów z sąsiedniej Ugandy) i arabski. 

 

Niedawno Najwyższa Izba Kontroli opublikowała raport o działaniach instytucji rządowych w trakcie pandemii, dokumentujący żerowanie przez nieuczciwych dostawców i pośredników na tragedii ale też zarazem słabości państwa. Wysokie fale pandemii jednak już minęły, chociaż za wcześnie na lekkomyślne odtrąbienie zwycięstwa nad zdradliwym wirusem z chińskiego Wuhan. Fala nielegalnej imigracji, spowodowana niską jakością i przekupnością służb konsularnych, rozlała się po Polsce i Europie. Czas, żebyśmy poznali skalę zagrożenia, bo bez tej wiedzy nie da się podjąć sensownych środków zaradczych. 

W międzywojennych powieściach brukowych handlarz żywym towarem zawsze okazywał się najgorszym spośród licznych tam bohaterów negatywnych. Pozostawał poza kategoriami złodziejskiej nawet ale jednak etyki czy romantyzmu, przypisywanego “buntownikom bez powodu”, szlachetnym w ramach własnego specyficznie pojmowanego kodeksu gangsterom czy dżentelmenom-włamywaczom, spośród których zasłynął najbardziej niezapomniany Szpicbródka: jeszcze w filmie sprzed 50 lat kupujący teatr, po to, żeby zrobić podkop i dostać się do skarbca położonego po sąsiedzku banku. Podobnych ludzkich cech pozbawieni pozostawali bohaterowie – czarne charaktery powieścideł typu “W szponach handlarzy kobiet”, czasem czytanych głośno jako lektura retro na antenie “Lata z radiem” jedynki. Teraz w roli handlarza żywym towarem – nazwijmy rzecz po imieniu – wystąpili nieuczciwi urzędnicy demokratycznego państwa, za nic mający jego zasady, patriotyzm, rację stanu i zwykła ludzką przyzwoitość. Mowa o tych, co lewe wizy wydawali, ich zwierzchnikach, którzy na to zezwolili i wszystkich, przymykających oko na ten proceder.

 

Sankcje karne okażą się nieodzowne, ale nie wyczerpują sprawy. Nie one są teraz najważniejsze. Najpierw musi powstać wiarygodna mapa zagrożeń. Opinia publiczna musi wiedzieć, czego się może spodziewać. Beneficjenci korupcji wizowej w polskich konsulatach nie rozpłynęli się przecież bez śladu. 

 

Pretensje, co oczywiste, mieć należy do władzy. Prestiż Polski w Trzecim Świecie, ocalony nawet w czasach PRL (budowaliśmy tam przecież cukrownie i szpitale a mnóstwo śniadych i czarnych studentów zdobywało wiedzę na polskich uniwerkach i akademiach medycznych) – został boleśnie nadwątlony. Ambasada – o czym wie każde dziecko – to przedstawicielstwo zagraniczne państwa. A nigdzie nie szanuje się łapówkarzy, nawet tam, gdzie jak w arabskich dyktaturach “bakszysz” stał się podskórnie usankcjonowaną instytucją życia publicznego. Zrozumiałe pretensje mogą też do Polski mieć sojusznicy, amerykańscy, kanadyjscy czy zachodnioeuropejscy, gdy dowiadują się, że budując mur na granicy z Białorusią zarazem otworzyliśmy drzwi do wolnego świata tym, którzy drogę do niego świadomie zaczęli od wręczenia łapówki. Tylko tyle i aż tyle. 

Cień innej pretensji skierować wypada w stronę opozycji. Gromkie pokrzykiwania o kolejnych aferach, bo jakiś radykalnie narodowy instytut dostał dotację czy ultrakatolicka fundacja na siedzibę willę, którą da się później sprzedać – przytępiły wrażliwość opinii publicznej na to, czego teraz się dowiadujemy. Na igranie z bezpieczeństwem nas wszystkich poprzez wpuszczenie do wspólnego domu nieproszonych gości, o których wiemy, że nie przybywają w dobrych zamiarach. Nie wręcza się przecież na początek łapówki po to, żeby później uczciwie pracować i dorabiać się przykładnie, czyż nie tak? Dziwne, że po doświadczeniach trwającej już ponad półtora roku wojny na Ukrainie i jeszcze dłuższego naporu protegowanych białoruskiego dyktatora Aleksandra Łukaszenki na polską granicę wschodnią powtarzać trzeba prawdy tak oczywiste.